Vier nummers, vier toepassingen
Een Duitse onderneming wordt naargelang het geval geïdentificeerd door haar handelsregisternummer (HRB of HRA), gekoppeld aan de rechtbank die het bijhoudt, door haar intracommunautair btw-nummer (DE gevolgd door 9 cijfers), door haar fiscaal nummer en geleidelijk door het nieuwe economisch identificatienummer (W-IdNr). Dit artikel legt uit waarvoor elk nummer dient en welk u aan een Duitse klant of leverancier vraagt.
In Frankrijk dekt het SIREN alles: één nummer identificeert de onderneming voor het register, de belastingdienst en de facturen. In Duitsland bestaan meerdere nummers naast elkaar, bijgehouden door verschillende instanties:
| Nummer | Vorm | Waarvoor het dient | Wanneer vragen |
|---|---|---|---|
| Handelsregister (HRB of HRA) en rechtbank | HRB 987654, Amtsgericht Hamburg (fictief voorbeeld) | De onderneming zelf identificeren, haar rechtsvorm en vertegenwoordigers | Om een onderneming te identificeren: een contract, het openen van een klantenaccount |
| Intracommunautair btw-nummer (USt-IdNr) | DE + 9 cijfers, bijvoorbeeld DE123456789 | Factureren tussen ondernemingen in de Europese Unie, met of zonder btw | Voor elke factuur aan een Duitse zakelijke klant |
| Fiscaal nummer (Steuernummer) | Verschilt per plaatselijk belastingkantoor | Contacten met het bevoegde belastingkantoor | Bijna nooit: ze dient niet om te factureren of de onderneming in het buitenland te identificeren |
| Economisch identificatienummer (W-IdNr) | DE + 9 cijfers + koppelteken + 5 cijfers, bijvoorbeeld DE123456789-00001 | Het enige nummer van de belastingdienst voor de economische activiteit | Nog niet: gefaseerde toekenning, noteer het wanneer de klant het meedeelt |
Geen ervan is een kopie van het SIREN. Voor de vergelijking met het Franse stelsel zie SIREN en SIRET: wat is het verschil?.
Het handelsregisternummer: HRB, HRA en de rechtbank
Het Duitse handelsregister (Handelsregister) is openbaar en wordt bijgehouden door de plaatselijke rechtbank, het Amtsgericht. Het kent twee hoofdafdelingen:
- HRB voor kapitaalvennootschappen: GmbH, AG, UG;
- HRA voor eenmanszaken en personenvennootschappen: e.K., OHG, KG.
Er bestaan andere registers voor verenigingen en coöperaties. Het nummer identificeert de onderneming alleen samen met de rechtbank: HRB 987654 in Hamburg en HRB 987654 in München zijn twee verschillende ondernemingen. Een volledige verwijzing is dus "HRB 987654, Amtsgericht Hamburg". Bewaar altijd beide in uw bestand.
Het registernummer zegt wie de onderneming is, wat haar rechtsvorm is en wie haar vertegenwoordigt. Het is geen factuurnummer: het vervangt het USt-IdNr niet.
Het USt-IdNr: het nummer voor facturen
De Umsatzsteuer-Identifikationsnummer wordt geschreven als DE gevolgd door 9 cijfers, bijvoorbeeld DE123456789 (fictief nummer). Ze dient om te factureren tussen ondernemingen in de Europese Unie, met of zonder btw. Het is het nummer dat u vóór de eerste factuur aan een Duitse zakelijke klant vraagt.
Controleer vóór het factureren van een intracommunautaire levering zonder btw met de btw-controle of het nummer geregistreerd is. Het formaat en de veelvoorkomende fouten staan in een Duits btw-nummer controleren. Meldt de controle het als ongeldig: wat te doen met een ongeldig btw-nummer.
De Steuernummer: een plaatselijk nummer
Het fiscaal nummer (Steuernummer) wordt toegekend door het plaatselijke belastingkantoor, het Finanzamt. Het hangt af van het kantoor en de regio en verandert als de onderneming naar het ambtsgebied van een ander kantoor verhuist. Het dient voor contacten met dat kantoor.
Het is geen btw-nummer. Een Duitse leverancier die zijn Steuernummer op een factuur voor een ander EU-land zet in plaats van zijn USt-IdNr, geeft niet wat een buitenlandse klant verwacht. Leg een Steuernummer in uw bestand niet vast als identificatie van de onderneming.
Het W-IdNr: het nieuwe economisch identificatienummer
Het economisch identificatienummer (Wirtschafts-Identifikationsnummer, W-IdNr) is voorzien in paragraaf 139c van de Duitse fiscale wetgeving (Abgabenordnung). Het wordt gefaseerd toegekend sinds 1 december 2024: de tweede fase begon op 1 juli 2025 en vanaf 1 maart 2026 onderscheiden extra nummers de verschillende activiteiten van één onderneming. De toekenning moet tegen eind 2026 afgerond zijn.
De vorm: DE, 9 cijfers, een koppelteken en dan 5 onderscheidende cijfers, bijvoorbeeld DE123456789-00001 (fictief nummer). De 9 cijfers zijn die van het USt-IdNr wanneer de onderneming er een heeft. U hoeft niets aan te vragen: de instantie kent het automatisch toe. Het is niet verplicht op elektronische belastingformulieren vóór 31 december 2026.
Voor u is het een nummer om te bewaren als het wordt meegedeeld, nog niet een nummer om te eisen.
Welk nummer vragen, afhankelijk van de behoefte
Een fictief voorbeeld. Een Franse onderneming verkoopt materieel aan Nordlicht Maschinenbau GmbH in Hamburg.
- Om de factuur uit te reiken: haar USt-IdNr,
DE123456789. U controleert het voordat u de regels voor intracommunautaire leveringen toepast. - Om de onderneming te identificeren in uw klantenbestand: haar wettelijke naam, rechtsvorm (GmbH), adres en "HRB 987654, Amtsgericht Hamburg".
- Voor een contract of het openen van een account: het registernummer en de rechtbank, waarmee u de onderneming in het openbare register terugvindt.
Eén zin volstaat bij de bestelling: "Kunt u ons uw btw-nummer (USt-IdNr) meedelen, en uw handelsregisternummer met de bevoegde rechtbank?" Een Franse onderneming terugvinden op basis van haar naam: zie het SIREN van een bedrijf vinden op naam.
Veelgestelde vragen
Bestaat er een equivalent van het SIREN in Duitsland?+
Geen eenduidig equivalent. Een onderneming wordt geïdentificeerd door haar registernummer (HRB of HRA) met de rechtbank, door haar USt-IdNr voor facturen, door haar Steuernummer voor de belastingdienst en geleidelijk door het W-IdNr.
Welk nummer vraag ik een Duitse klant om te factureren?+
Zijn USt-IdNr: DE gevolgd door 9 cijfers. Controleer het voordat u een factuur zonder btw uitreikt.
Waarom is de rechtbank nodig bij het HRB- of HRA-nummer?+
Het registernummer is alleen uniek samen met de rechtbank die het bijhoudt: hetzelfde nummer kan bij twee rechtbanken voor twee verschillende ondernemingen bestaan.
Kan de Steuernummer het btw-nummer vervangen?+
Nee. Ze is plaatselijk en dient voor de belastingdienst. Op een factuur voor een ander EU-land wordt het USt-IdNr verwacht.
Is het W-IdNr al verplicht?+
Nog niet op elektronische belastingformulieren: het is niet verplicht vóór 31 december 2026. De toekenning gebeurt gefaseerd en automatisch, zonder aanvraag.
Verder lezen
- BTWDuits btw-nummer controleren (USt-IdNr)DE + 9 cijfers: het formaat van het USt-IdNr, veelvoorkomende fouten, de officiële controle en wat te doen bij een ongeldig nummer.
- BTWFrans btw-nummer: formaat en controleDe Franse, Belgische en Zwitserse formaten, de vermeldingen op de factuur en de controle vóór het factureren.
- BTWOngeldig, niet te controleren of niet geregistreerd btw-nummer: wat te doenFout nummer, dienst niet beschikbaar of nummer niet geregistreerd: het gevolg voor de btw-vrijstelling en wat u doet.
- SIRENSIREN van een Frans bedrijf vinden via de naamEen Frans SIREN vinden via de bedrijfsnaam: methoden, valkuilen (gelijknamige bedrijven, handelsnaam, vestigingen) en een heel bestand.
- SIREN · SIRETSIREN, SIRET en NIC: wat is het verschil?Het bedrijf en zijn vestigingen: 9 of 14 cijfers, de rol van het NIC en het juiste nummer voor elk gebruik.